Groznica Zapadnog Nila

Mere lične zaštite

Groznica Zapadnog Nila je virusno oboljenje (arbovirus) koje se prenosi ubodom komaraca. Glavni vektor, odnosno prenosilac, je Culex pipiens, vrsta komarca koja je odomaćena i kod nas. Groznica Zapadnog Nila je sezonsko oboljenje, odnosno oboljenje koje je najviše zastupljeno u periodu najveće aktivnosti vektora – komaraca. Prvi oboleli se registruju uglavnom u drugoj polovini jula meseca, a najveći broj obolelih osoba se registruje tokom avgusta i septembra.

Glavni rezervoar zaraze su različite vrste migratornih i nemigratornih ptica (uglavnom gavrana i čavki), u kojima se virus održava. Bolest se širi na ljude i životinje ujedom inficiranog komarca. Od životinja najčešće obolevaju konji. Inficiran čovek je slučajni, odnosno tzv. slepi domaćin, jer se infekcija virusom Zapadnog Nila sa njega dalje ne prenosi.

Simptomi bolesti javljaju se 3–14 dana nakon uboda zaraženog komarca.

Kod oko 80% inficiranih osoba ovo oboljenje protiče bez simptoma.

Kod malog procenta zaraženih osoba (10 do 20%) klinička slika je blaga, a simptomi podsećaju na oboljenje slično gripu, sa naglom pojavom povišene telesne temperature, glavoboljom, bolom u grlu, leđima, mišićima, zglobovima, umorom, blagim prolaznim osipom i limfadenopatijom. Povremeno se mogu javiti povraćanje i proliv. Obično pomenuti simptomi prolaze u roku od par dana, mada su zabeleženi slučajevi kada je oboljenje trajalo i više nedelja.

Kod jednog obolelog na 150 inficiranih dolazi do razvoja teške kliničke slike, odnosno neuroinvazivnog oblika bolesti u vidu aseptične upale moždanica i/ili mozga, koji zahteva hospitalizaciju. Simptomi neuroinvazivnog oblika bolesti su glavobolja, ukočen vrat, stupor (tupost), dezorijentisanost, koma, tremori, konvulzije, slabost mišića i paraliza. Nakon preležane infekcije često dolazi do razvoja dugotrajnih sekvela, kao što su: umor, gubitak pamćenja, teškoće prilikom hodanja, mišićna slabost i depresija. Osobe iznad 50 godina starosti imaju veći rizik od nastanka težeg oblika bolesti. Letalitet je veći kod starijih osoba, naročito kod osoba iznad 75 godina života.

Opšta mera prevencije je uništavanje komaraca zaprašivanjem habitata ljudi.

Nајlакši i nајеfiкаsniјi nаčin prеvеnciје bоlеsti izаzvаnе virusоm Zаpаdnоg Nilа је sprеčiti ubоd коmаrcа.

Informacije o aktualnoj epidemiološkoj situaciji groznice Zapadnog Nila na teritoriji Republike Srbije možete dobiti na sajtu IZJZ Srbije „Dr Milan Jovanović Batut“ (www.batut.org.rs), i Zavoda za biocide i medicinsku ekologiju (www.biocidi.org.rs).